Op 23 februari 2010 sprak de Hoge Raad uit dat de huidige wetgeving voldoende basis is voor het rookverbod in de horeca. Dat geldt tevens voor de horecazaken zonder personeel. Toch merkt STIVORO dat er nog steeds veel onduidelijkheid is. Van zowel het ministerie van VWS als van de Voedsel en Waren Autoriteit begrijpen wij dat op dit moment de horeca, zonder uitzonderingen, rookvrij is en er zonder uitzondering gehandhaafd wordt door de Voedsel en Waren Autoriteit. Dat is een direct gevolg van de uitspraak van de Hoge Raad. Ook kleine horeca en horeca zonder personeel, moeten zich aan de wet houden.
Dit betekent dat de rookvrije horeca weer gewoon van kracht is zoals het per 1 juli 2008 werd ingesteld. Het feit dat we nu een demissionair kabinet hebben en er in juni verkiezingen zijn, verandert dit niet.
Gebeurtenissen op een rij:
Rechtzaken café Victoria en café De kachel
Het café Victoria te Breda en het café De Kachel te Groningen zijn in 2009 strafrechtelijk vervolgd wegens overtreding van het rookverbod. Voor beide cafés volgde in hoger beroep door de gerechtshoven vrijspraak omdat de Tabakswet onvoldoende basis zou bieden voor een rookverbod in eenmanszaken. De verwachting was dat de huidige wetgeving gerepareerd zou moeten worden. Echter, het Openbaar Ministerie heeft tegen de uitspraken van de gerechtshoven beroep in cassatie ingesteld bij de Hoge Raad.
Advies Advocaat-generaal
Het advies van de Advocaat-generaal (AG) aan de Hoge Raad op 5 januari 2010, wees al in de richting van een uitspraak waarin zou worden gesteld dat de huidige wetgeving wel voldoende grond biedt.
Uitspraak Hoge Raad
Op 23 februari heeft de Hoge Raad de vonnissen van de gerechtshoven inzake de rookvrije horeca vernietigd. Hetgeen betekent dat de huidige wetgeving gewoon van kracht is. De uitspraak weerspiegelt de keuze die destijds door de Tweede Kamer en ook de Koninklijke Horeca Nederland is gemaakt om de hele horeca rookvrij te maken. Vanuit het oogpunt van de handhaafbaarheid en het voorkomen van concurrentievervalsing is dit de beste keus.
Naar aanleiding van het eerste artikel hierover heeft STIVORO als volgt naar de redactie gereageerd:
"Op basis van informatie op de website van Smoke Free wordt in bovenstaande bericht verondersteld dat er een band is tussen STIVORO en Smoke Free. Wij kunnen zonder enige terughoudendheid meedelen: die is er niet! STIVORO deelt met de redactie van "hier mag het wel" de mening dat lasertherapie behoort tot de methodes die (nog) niet bewezen effectief zijn. In tegenstelling wat Smoke Free beweert, adviseert STIVORO de Smoke Free lasertherapie niet aan. STIVORO is ook niet betrokken bij de opleiding van Smoke Free medewerkers, al is niet uit te sluiten dat Smoke Free medewerkers ooit een (openbare) training hebben gevolgd die opleidt tot "Personal Coach" of tot een "Pakje Kans trainer". Het gebruik van het STIVORO logo op de website geschiedt zonder onze toestemming. Dankzij de redactie van "hier mag het wel" is STIVORO nu op de hoogte van dit misbruik van onze naam en zal hier maatregelen tegen nemen.
Er is absoluut geen sprake van belangenverstrengeling zoals op de site van hiermaghetwel.nl wordt gesuggereerd."
STIVORO is het expertisecentrum voor tabakspreventie en ondersteunt rokers die willen stoppen met roken. STIVORO geeft daarom op haar site informatie over methoden die kunnen helpen bij het stoppen. Daarbij wordt onderscheid gemaakt tussen bewezen werkzame en niet bewezen werkzame ondersteuningsmethoden. Softlasertherapie valt onder de niet bewezen werkzame methoden. Dat betekent niet dat rokers geen baat kunnen hebben bij softlasertherapie, maar dat betekent dat er nog niet (voldoende) gedegen onderzoek is gedaan om de effectiviteit aan te tonen.
STIVORO zal evalueren of dit onderscheid niet helder overkomt, waardoor dergelijke verwarring niet meer voorkomt.
Het CPB heeft voor deze kostenbaten analyse gekeken naar gevolgen voor ziekte en naar maatschappelijke gevolgen. Het blijkt dat de kosten door langer gezond leven een stuk lager zijn dan de baten door gezondheidswinst. In het onderzoek zijn het veranderende rookgedrag en levensverwachting van werknemers in de horeca meegenomen. Het CPB verwacht dat de veranderingen onder bezoekers veel kleiner zullen zijn en nemen deze baten als PM op. Onderzoek uit Schotland, Ierland en Italie na het rookvrij maken van horeca en werkplek tonen echter fikse dalingen in het aantal hartinfarcten aan. Naast minder blootstelling aan tabaksrook zal de rookvrije horeca een aanleiding voor rokers zijn om te stoppen, en waarschijnlijk ook leiden tot minder terugval in oud rookgedrag. De baten zullen naar onze inschatting daarom nog positiever kunnen uitvallen.
STIVORO is blij dat het CPB onderzoek heeft gedaan naar de kosten en baten van de rookvrije horeca. Onderzoek uit het buitenland toonde al aan dat de gevreesde omzetdaling door een rookvrije horeca niet zal plaatsvinden. Nu blijkt dat ook de financiële baten vanwege de gezondheidswinst positief uit zullen vallen.
Minister Klink heeft vandaag bekend gemaakt dat er voorlopig geen verbod komt op de elektronische sigaret. Wel geldt met ingang van volgende week een volledig reclameverbod. Minister Klink wil de elektronische sigaret op de Europese agenda zetten om de status van de elektronische sigaret in de EU-landen goed onderling af te stemmen.
STIVORO is blij met het besluit van Minister Klink reclame op de elektronische sigaret niet meer toe te staan. We delen de opvatting van de Minister dat de consument recht heeft op een veilig product. Omdat wordt gewacht op Europese regelgeving, blijft het product nu nog wel beschikbaar voor de Nederlandse consument.
STIVORO pleit voor nader onderzoek naar veiligheid van dit product. Dosering en samenstelling van de geïnhaleerde en vrijkomende gassen zijn onvoldoende bekend. Er zijn in de eerste plaats zorgen over de nicotinedosering die door de elektronische sigaret wordt geleverd (volgens sommigen kan die 19 maal hoger zijn dan is toegestaan voor sigaretten). Nicotine is een stof die niet alleen verslavend is, maar die – zeker in hogere doseringen – schade geeft aan de bloedvaten. Daarom wordt op bijsluiters van nicotinevervangers (pleisters, kauwgum, tabletten) gewezen op risico’s bij patiënten met hart en vaatziekten, hoge bloeddruk en bij gebruik tijdens zwangerschap en borstvoeding. Die bijsluiters wijzen ook op de risico’s voor kinderen – voor hen is nicotine nog eerder levensbedreigend dan voor volwassenen. Bovendien is nog onvoldoende duidelijk of de aan het product toegevoegde smaakstoffen volledig veilig zijn.
STIVORO raadt de elektronische sigaret niet aan als hulpmiddel bij het stoppen met roken.
In het algemeen probeert STIVORO door positieve voorlichting rokers te overtuigen van het belang niet anderen te laten meeroken. In onze recente campagne “roken doe je buiten” laten we dat bijvoorbeeld zien. Met de rokende kalkoen en het rokende kopieerapparaat die naar buiten worden gebracht. We merken dat steeds meer rokers beseffen dat je niet binnen moet roken. We weten dat ruim 40% van de rokers er zo over denkt, maar 60% rookt (soms) toch nog binnen in aanwezigheid van anderen. Daarom is het goed dat een CU Tweede Kamerlid daar nog eens aandacht voor vraagt, en speciaal voor meeroken in autos voor kinderen.
Klik hier voor meer informatie over schadelijk effecten.
Het Europees Parlement liet 24 oktober jl weten voorstander te zijn voor het introduceren van grafische waarschuwingen op tabaksproducten.
STIVORO is voorstander van deze maatregel. Tabak maakt mensen ziek, het is een kankerverwekkend en verslavend product. Op zo'n product hoort informatie die de consument adequaat informeert over het schadelijke karakter. En plaatjes zeggen nu eenmaal meer dan teksten.
Wij zijn ons bewust van de discussie in de wetenschap over de effectiviteit van angstwekkende voorlichting. Echter, zelfs als er geen indicaties zouden zijn voor effecten van waarschuwingen op gedrag, dan nog heeft de consument er recht op adequaat geïnformeerd te worden. Onderzoek heeft wel aangetoond dat het goed is om aan de waarschuwingen ook informatie over hulp bij stoppen aan te bieden. Nu gebeurt dat maar op 1 van de 14 pakjes. Wij ondersteunen dan ook het pleidoor van Jules Maaten (Europarlementariër) om standaard een telefoonnummer voor hulp bij stoppen toe te voegen.
Van de Europese landen heeft België de plaatjes al ingevoerd. Engeland volgt eind 2009. In Nederland is hierover nog geen besluit genomen.
STIVORO vindt het daarom op dit moment niet nodig om te pleiten voor rookvrije buitenterassen. We vinden wel dat als je last hebt van een roker, je die roker zou mogen aanspreken en vragen of hij dat elders wil doen of zijn sigaret wil doven.
