De wettelijke invoering van de  rookvrije werkplek op 1 januari 2004 heeft ertoe geleid dat rokers het werk moeten verlaten om te kunnen roken in een rookruimte of buiten het gebouw. Hierdoor is de rooktijd van werknemers zichtbaar geworden en leiden rookpauzes vaak tot discussie over productiviteit.

Roken is ongezond en nadelig voor rokers. Deze factsheet laat zien dat roken ook een kostenpost is voor bedrijven. Door de gevolgen van rookgedrag voor de bedrijfsvoering in kaart te brengen wordt duidelijk dat het terugdringen van roken kostenbesparingen kan opleveren in de vorm van hogere productiviteit, minder verzuim, minder arbeidsongeschiktheid en langere inzetbaarheid van werknemers.

Hoeveel werktijd rokende werknemers dagelijks besteden aan roken is afhankelijk van het aantal rookpauzes, de afstand tussen rookplek en werkplek en het rooktempo.

Een rokende full time werknemer die  gemiddeld vier keer per dag 10 minuten weg is van zijn werkplek om te roken (inclusief heen en weer lopen) besteedt 3 uur en 20 minuten aan roken per week en ca. 150 uur per jaar (uitgaande van 45 werkweken). Bij een uurprijs van € 50,- betekent dit een verlies van € 7500,- per jaar per rokende werknemer aan rookpauzes.

Het ziekteverzuim van werknemers wordt in drie kengetallen weergegeven: het aantal verzuimdagen per jaar, het aantal ziekmeldingen per jaar en het percentage verzuimde werktijd.

Niet rokers melden zich gemiddeld 1 keer per jaar ziek. Rokers melden zich 1,4 maal vaker ziek dan niet-rokers en zijn dus gemiddeld 1, 4 keer per jaar afwezig wegens ziekte.

Bij een gemiddeld verzuimpercentage over alle werknemers in Nederland van 4% in 2007, komen zware rokers op 5,8%, matige rokers op 3,8%, ex-rokers op 3,4% en nooit-rokers op 2,4% (CBS).

Als een werknemer stopt met roken zal dat al snel leiden tot een lager verzuimpercentage en minder verzuimdagen. De meldingsfrequentie blijft nog enige tijd verhoogd.

Ongeveer 2% van alle arbeidskosten gaat verloren door chronische ziekten (PWC, 2007). De vijf belangrijkste chronische ziekten waardoor werknemers langdurig uitgeschakeld worden, zijn: hart- en vaatziekten, hoge bloeddruk, kanker, luchtwegproblemen en diabetes. Roken is een belangrijke factor bij het ontstaan van deze ziekten.

Bij jaarlijkse arbeidskosten in een gemiddeld bedrijf van bijvoorbeeld 2 miljoen euro, kosten chronische ziekten dus ongeveer € 40.000. Het beperken van het aantal rokers kan dit verlies verkleinen en eventueel een premieverlaging tot gevolg hebben.

Ongeveer 22% van de sterfgevallen onder werknemers kan aan roken worden toegeschreven (RIVM, 1999).

38% van de mensen die sterven door roken zijn tussen de 35 en de 69 jaar oud. Ze hadden gemiddeld nog 23 jaar kunnen leven als ze niet hadden gerookt (UICC).

Brits onderzoek toont aan dat de kans dat rokers overlijden tussen hun 45e en 65e levensjaar drie keer zo groot is als bij mensen die nooit gerookt hebben (Sloan, 2004).

Wanneer een werkgever stimuleert dat rokende werknemers gaan stoppen met roken kan dit de gemiddelde  inzetbare periode van de werknemers verlengen. Hiermee kan profijt van kennis en ervaring worden vergroot en kosten gerelateerd aan uitstroom voorkomen. Rokers die stoppen vóór hun 50e halveren daarmee de kans om vóór hun 65e te sterven.

De installatie en het onderhoud van rookvoorzieningen kosten geld. Rokers hebben last van de rookverslaving en moeten regelmatig het werk onderbreken om te roken terwijl niet-rokers kunnen doorwerken. Dit leidt vaak tot onvrede en discussie op de werkvloer.

Minder rokers betekent besparingen op rookvoorzieningen en minder discussie over rookpauzes. Niet roken draagt ook bij aan een fris en representatief bedrijfsimago.